Artykuły · Diagnoza
AuDHD a trauma · gdy neuroróżnorodność spotyka długotrwałe przeciążenie
Osoby z AuDHD mogą doświadczać przeciążeń sensorycznych, społecznych i emocjonalnych, które zwiększają ryzyko objawów pourazowych.
Neuroróżnorodność zmienia kontekst
Określenie AuDHD jest używane dla współwystępowania ADHD i autyzmu u jednej osoby. W praktyce mogą nakładać się między innymi trudności wykonawcze związane z ADHD oraz potrzeba przewidywalności, różnice sensoryczne i strategie maskowania związane z autyzmem. Nie każda z tych cech występuje u każdej osoby i żadna pojedyncza cecha nie potwierdza rozpoznania.
Maskowanie jako obciążenie
Badania wskazują na związek autystycznego maskowania z gorszym zdrowiem psychicznym, w tym z lękiem, stresem i wyczerpaniem. Nie jest to jednak prosty związek przyczynowy: przegląd badań z 2026 roku wskazuje, że relacja może działać w obie strony. Dlatego maskowania nie należy traktować ani jako dowodu traumy, ani jako jedynego wyjaśnienia pogorszenia samopoczucia.
Jak pomagać
Wsparcie powinno być dobierane do rozpoznanych problemów i rzeczywistych potrzeb. Przy PTSD stosuje się podejścia rekomendowane dla PTSD, a przy współwystępującym autyzmie i ADHD warto uwzględnić sposób komunikacji, sensorykę, funkcje wykonawcze i potrzebne dostosowania. Nie każda trudność musi mieć jedno źródło.